Alimlər son 5 ildə İran, Suriya və İraqa təsir edən görünməmiş quraqlığın səbəbinin iqlim dəyişikliyinin olduğunu müəyyən ediblər.
E-huquq.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, bir qrup beynəlxalq alim olan "World Weather Attribution" (WWA) tərəfindən aparılan yeni təhlilə görə, iqlim dəyişikliyi Suriya, İraq və İranda quraqlığa səbəb olan hava şəraitini daha tez-tez və şiddətli edib.
Alimlər müəyyən ediblər ki, həddindən artıq quraqlıq əsasən iqlim dəyişikliyi ilə bağlıdır və əgər bu baş verməsəydi, normal şərait yaranardı.
Bu, İran üçün qeydə alınmış ən pis quraqlıq və region üçün ən şiddətli quraqlıqlardan biri hesab olunur.
Beş illik quraqlıqdan ən çox zərər çəkən region olan İranda su böhranı sağlamlığı təhdid edir və gəlirləri məhsuldan asılı olan fermerlərə dərin təsir göstərir. Su böhranı davam edərsə, 10 milyon əhalisi olan Tehran təxliyə riski ilə üzləşir.
İqlim dəyişikliyi olmasaydı, bu cür ekstremal hava hadisələrinin əsrdə cəmi bir neçə dəfə baş verməsi gözlənilərdi, lakin iqlim dəyişikliyi ilə bu hadisələr daha çox yayılıb.
London İmperial Kollecinin Ətraf Mühit Siyasəti Mərkəzinin tədqiqatçısı və təhlilin aparıcı müəllifi Mariam Zachariah iqlim dəyişikliyinin quraqlıq dövrlərinin daha uzun və daha şiddətli olmasına səbəb olduğunu qeyd edib.
"Bir illik quraqlıq belə böyük bir böhrana səbəb olmazdı, lakin xüsusilə İran bir-birinin ardınca quraqlıq yaşayır. Bu şəraitin uzun müddət davam etməsi ölkələrin bərpası üçün məhdud vaxt qoyur. İnsan fəaliyyətinin yaratdığı iqlim dəyişikliyi olmasaydı, bu qədər uzun və şiddətli quraqlıq baş verməzdi", – deyə o bildirib.
London İmperial Kollecinin Ətraf Mühit Siyasəti Mərkəzinin İqlim Elmləri üzrə professoru Friderike Otto da azalmış yağıntı və yüksək temperaturun birləşməsi nəticəsində şiddətli quraqlıqların yarandığını qeyd edərək deyib ki, iqlim dəyişikliyi hər il daha çox insanın həyatının və dolanışıq vasitələrinin itirilməsinə səbəb olur və bu, nəzarətdən kənarda qalır. Qazıntı yanacaqlarının tədricən istifadəsindən imtina etmək öhdəliyi götürülməsə, su çatışmazlığı daha da artacaq və dünyada daha çox insan evlərini tərk etmək məcburiyyətində qalacaq.
Şəbnəm Mehdizadə
