- 17:36
ABŞ Milli Aeronavtika və Kosmik Administrasiyası (NASA) 11 ildən artıq Mars orbitində fəaliyyət göstərən MAVEN (Mars Atmosferi və Uçucu Maddə Təkamülü) kosmik gəmisinin missiyasının başa çatdığını açıqlayıb.
E-huquq.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, Mars atmosferini müşahidə etmək üçün yaradılan MAVEN missiyasının son rabitəsi 6 dekabr 2025-ci ildə gözlənilməz siqnal itkisindən sonra qeydə alınıb. Hadisədən sonra NASA nasazlıq araşdırma şurası yaradaraq kosmik gəminin bərpa potensialını qiymətləndirib və onun artıq elmi tədqiqat və məlumat ötürmə funksiyalarını yerinə yetirə bilmədiyi qənaətinə gəlib.
Bəyanatda qeyd olunur ki, NASA-nın Dərin Kosmik Şəbəkəsi (DSN) kosmik gəmi Marsın arxasından keçərkən orbital pozuntu aşkar edib və bu da idarə heyətinin MAVEN-in bərpa olunmadığı qənaətinə gəlməsinə səbəb olub. Bütün missiya məlumatları standart prosedurlara uyğun olaraq arxivləşdirilib və missiyanın rəsmi dayandırılması prosesi başlayıb.
MAVEN 2013-cü ildə buraxılıb, 2014-cü ildə Marsa çataraq planetin yuxarı atmosferini və günəş küləkləri ilə qarşılıqlı təsirini öyrənməyə başlayıb. Missiya çərçivəsində MAVEN həm də NASA-nın Mars roverləri "Curiosity" və "Perseverance" üçün rabitə ötürücü kimi xidmət edib.
Alimlərin fikrincə, Mars milyardlarla il ərzində günəş təsirləri nəticəsində atmosferinin böyük hissəsini itirib və isti, rütubətli planetdən soyuq və quru mühitə çevrilib. MAVEN missiyası bu prosesin anlaşılmasına əvəzsiz töhfə verib.
Şəbnəm Mehdizadə