Tomat pastası beyin funksiyalarına necə təsir edə bilər?

İspaniyalı alimlər tomat pastasının beyinə təsirləri ilə bağlı maraqlı tədqiqat aparıb.

E-huquq.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, Barselona Universitetindən olan qidalanma mütəxəssisi Rikardo Lopes-Solisin rəhbərlik etdiyi klinik tədqiqatda pomidorun tərkibindəki güclü antioksidant olan likopenin beyin funksiyalarına və neyron əlaqələrinə təsiri araşdırılıb.

"Antioxidants" jurnalında dərc olunan bu tədqiqatda orta yaşlı 42 nəfər iştirak edib. Üç ay ərzində gündəlik 35 qram pomidor pastası qəbul edən iştirakçılarda koqnitiv testlər zamanı seçici diqqət səviyyəsinin artması və assosiativ yaddaşda cüzi yaxşılaşma müşahidə olunub.

14 nəfərdən ibarət kiçik bir qrup üzərində aparılan beyin skanlamaları göstərib ki, likopen səviyyəsinin artması genişmiqyaslı beyin şəbəkələri daxilindəki əlaqələrdə əhəmiyyətli dəyişikliklərə səbəb olub. Krossover sınaq kimi hazırlanmış bu tədqiqatda iştirakçılar hər biri üç ay ərzində gündəlik tomat pastası istehlakı və likopenin daha az miqdarını əhatə edən pəhriz rejiminə əməl etdilər. İki faza arasında bir aylıq yuma müddəti müşahidə edildi.

Pəhriz müdaxilələrindən sonra aparılan qan testləri, tomat pastası istehlakı dövründə qan likopen konsentrasiyalarında əhəmiyyətli dərəcədə artım, eləcə də beyin inkişafını dəstəkləyən bir protein olan BDNF səviyyəsinin artmasına meyl göstərdi. Skanlar, tomat pastası istehlakından sonra beynin frontoparietal və eşitmə şəbəkələrində istirahət vəziyyətində əlaqədə dəyişikliklər göstərdi. Tədqiqatçılar bu sinir dəyişikliklərinin, pomidor istehlakının beyində artıq şəbəkədaxili qarşılıqlı təsirləri azaltdığını və bununla da sinir səmərəliliyini və uyğunlaşma qabiliyyətini artırdığını bildirdilər. Ekspertlər pomidor pastasının neyroiltihabı azaltmaq potensialına malik olduğunu qeyd edərək, bişirmə prosesinin pomidorun hüceyrə divarlarını parçaladığını və bununla da orqanizmin likopeni həzm etməsini asanlaşdırdığını söyləyib.

Nəticədə bişmiş pomidor və pomidor pastasından alınan likopenin orqanizm tərəfindən mənimsənilmə səviyyəsinin çiy pomidordakına nisbətən daha yüksək olduğu qeyd edildi. Alimlər ilkin nəticələrin ümidverici olduğunu, lakin pomidor pastası istehlakı ilə əlaqəli beyin dəyişikliklərinin uzunmüddətli perspektivdə qalıcı olub-olmadığını müəyyən etmək üçün daha genişmiqyaslı tədqiqatlara ehtiyac duyulduğunu bildiriblər.

Şəbnəm Mehdizadə